20. Overal mogelijkheden tot muzische vormgeving ontdekken en toepassen

Het 20ste algemeen doel van muzische vorming is overal mogelijkheden tot muzische vorming ontdekken en toepassen.
Overal mogelijkheden tot muzische vorming...

Overal patronen...

In de beeldopvoeding komen patronen ook aan bod. Dit vind ik een hele leuke activiteit om daarrond te werken. (bron: gemeentelijke basisschool Hove: http://www.rodenbachschool.be/hove/ )
De leerlingen zoeken patronen in hun dagelijks leven en brengen afbeeldingen en voorwerpen mee naar school:
- patronen uit de natuur (lanen met bomen, pels van een tijger, ...)
- patronen uit het straatbeeld (bakstenen, verlichtingspalen, ...)
- steeds herhalende patronen (behangpapier, tegels, ...)
- patronen in structuur en textuur van materialen (structuur van leder, hout, stoffen, ...)
Dus eerst verzamelen en beschouwen!

Als eigenlijke opdracht ontwerpen de leerlingen zelf een patroon. Ze kiezen materialen, maken keuzes rond vorm, kleur, grootte en schikking.
Uiteindelijk wordt het patroon vastgelegd door een foto te nemen vanuit helikopterperspectief.

Muzocoachers bijeen!

inleidend woordje - streepje muzomuziek - Marc Colpaert - diversiteit en interculturaliteit - mythos en logos - bloemetjes - afscheid - aperolunch - babbel - boekentafel - stellingen - babbel - kaarsjes - gezelligheid - muzoenergie - nieuwe ideetjes - nieuwe kracht 

Cultuur over de landsgrenzen heen

Kunst broodnodig voor het brein!

Mark Mieras (wetenschapsjournalist) legt in dit filmpje uit waarom kunsteducatie broodnodig is voor het kinderbrein. Kunst is een essentieel spel om te overleven, en daarom is het belangrijk dat scholen kunstonderwijs serieus nemen.


Kunsteducatie: broodnodig voor het kinderbrein from Kunstgebouw on Vimeo.

Meer informatie: http://www.kunstgebouw.nl/

leren leren met muzische vorming

Diep verborgen in een kast op school zaten deze twee schatten aan informatie... Waw!

Proces!

Deze kunstenaars leggen de nadruk op het proces, op het maken van de kunst. In plaats van zich te concentreren op het afgewerkte product willen ze je fascineren door het steeds voortdurende proces van de schepping zelf.
Hier kunnen we ons door laten inspireren om ook in het onderwijs de eindfocus van het product weg te nemen en meer plaats te maken voor experimenteren en exploreren in een muzisch proces.

Muziek stimuleert kinderen om te communiceren!

Ik zag dit fragment in het middagjournaal. Muziek bevordert taal. Dit bevestigt nog maar eens dat een integratie van muzische vorming in alle vakken meer dan nodig is!

Ik verzamel!

Een bezoekje aan de fietswinkel ... mijn verzameling voor de portfolio wordt uitgebreid! Een tipje van de sluier.

Ieder kind is een kunstenaar. De moeilijkheid is er een te blijven als je groot wordt.

(Pablo Picasso)

Ik was geïntrigeerd door het artikel in de Knack Extra (Kunst en cultuur in het onderwijs) van 19 januari over Ken Robinson. Een zekere Geert Lernout analyseert de woorden van deze goeroe en zijn blijde boodschap. Na wat surfen op het internet heb ik meer info over Robinson en zijn 'boodschap' gevonden en beluisterd. Ik kan mij vinden in de kritiek dat Robinson zich alleen maar concentreert op de verpakking en geen concrete oplossingen biedt, maar ik kan mij ook vinden in wat hij zegt. Ik heb het rapport van Ann Bamford en het antwoord 'gedeeld verbeeld' gelezen en ik vind er veel van terug.
Het motiveert mij om iets te doen. Hoe? Wat? Wanneer?... Dat moet ik nog allemaal uitzoeken. Maar van het 'waarom' ben ik overtuigd.

Ken Robinson (Liverpool, 4 maart 1950) is een Britse auteur, spreker en adviseur op gebied van kunstonderwijs voor overheden, non-profitorganisaties, onderwijs- en culturele instellingen. Hij staat vooral bekend als internationaal expert en voorvechter van creativiteit en innovatie in het onderwijs en het bedrijfsleven.
Robinson studeerde Engels en toneel aan de Universiteit van Leeds tussen 1968 en 1972. In 1981 werkte hij zijn doctoraat af over theater en toneel in het onderwijs aan de Universiteit van Londen. 








Dezelfde woorden, maar gecombineerd met beelden. Leuk om te zien.

Kunst

Wat we willen:

Momenten 

Van helderheid

Of beter nog: van grote 

Klaarheid 

 

Schaars zijn die momenten

En ook nog goed verborgen 

 

Zoeken heeft dus

Nauwelijks zin, maar

Vinden wel 

 

De kunst is zo te leven

Dat het je overkomt 

 

Die klaarheid, af en toe 

Martin Bril

 

Ik vind het kunsttijdschrift 'Dada' enorm interessant en ik heb er een abonnement op genomen. Deze week is het eerste exemplaar binnengekomen, samen met dit gedicht. Ik vind het gedicht zo treffend en het beschrijft mijn visie over kunst en het leven. Eén van mijn favorieten!

Interessante site: http://www.plint.nl/

Leren kijken!

Leren kijken? Waar is dat nu voor nodig, je hebt je ogen toch?

Onze hedendaagse maatschappij wordt vaak beschreven als een beeldcultuur. We krijgen heel veel informatie via beelden en foto's. Kijk maar eens om je heen, overal zie je affiches, afbeeldingen, plaatjes. Het is dan ook raar dat we op school wel leren lezen, schrijven en rekenen, maar niet leren kijken. Veel dingen 'zien' we pas op een tweede moment of helemaal niet. Je 'ziet' het dan door de uitleg die je er bij krijgt.


Bij kunstwerken staat de kunstenaar er niet naast om je te vertellen waar je naar moet kijken, je moet het zelf doen. Een echte uitdaging! Toch is kijken naar kunst niet moeilijk, als je maar eenmaal weet hoe je dat kan doen. 
bron: pienternet (zie ook de nieuwsbrief met interessante tips voor kunstbeschouwing!)

Veel dingen 'zien' we ook pas nadat er ons iemand heeft attent op gemaakt. Marianne had het in de laatste sessie beeld over schaduwen. Doordat de zon dit weekend ook van de partij was, vielen de schaduwen mij voortdurend op:

Een boottochtje op de Leie in Gent. Ik zie dingen die ik anders niet zag.

Spiegelbeelden in het water: het fascineerde mij al altijd!

Spelen met schaduwen in het water. Een leuk spel!

Toonmoment

De pinguïns zijn vertrokken uit het rusthuis. De kippen en de konijntjes van het tweede leerjaar zijn aangekomen. We bewonderden deze namiddag ons eigen werk en maakten een praatje met enkele bewoners.

"Tentoonstellingen en presentaties leveren de deelnemers eer en schouderklopjes op en promoten het goede van kunst bij het grotere publiek"

(uit rapport Kunst- en cultuureducatie in Vlaanderen, Anne Bamford)

kunst, muzische vorming = pepmiddel

"Kunst zou pepmiddelen kunnen vervangen. Het heeft te maken met de verbeelding. Je hebt het overal nodig. De kennis is productief als het steunt op verbeelding. Kunst leert je de verbeelding stimuleren: dingen zien die eigenlijk onzichtbaar waren."
(bron: Interview met Mark Eyskens in Artishock, maart 2011)
Kunst is pepmiddel, muzische vorming is pepmiddel. Ik haal enorm veel voldoening uit het muzisch werken met kinderen. Na een geslaagde activiteit met dolenthousiaste kinderen ben ik wel een week opgepept :)

Een verbeelding van een mooi moment in een eenvoudig landschap, Roger Raveel

Een kunstenaar is geen fototoestel: Pedro Cabrita Reis

Ik las in het tijdschrift 'Artishock' van maart een interview met kunstenaar Pedro Cabrita Reis.
Ik kan mij aansluiten bij zijn visie op het onderwijs:

Een school wordt jammer genoeg niet gezien als een gebied voor experiment. 'De fout' is het ultieme taboe in het onderwijs. 
Er is geen plaats voor twijfel. Er wordt verondersteld een gedrag te ontwikkelen dat gefocust is op het bereiken van een vast vooruitzicht, een makkelijk besluit van wat het leven kan zijn.
Het beeld van de kunstenaar die het vermogen heeft de realiteit na te bootsen moet voor eens en voor goed vergeten zijn. Een kunstenaar is iemand die in staat is een nieuwe visie te creëren op de wereld.
EEN KUNSTENAAR IS GEEN FOTOTOESTEL. Men kan kunstenaar zijn zonder een neus te kunnen tekenen, of een gezicht of een hand. We hebben camera's om dit te doen.
Dit aan de jongeren doorgeven is een grote uitdaging voor de leerkrachten en mensen die verantwoordelijk zijn voor de educatie van jongeren.Dit interview is er gekomen n.a.v. het kunstproject VIRUS in Leuven: een hele interessante samenwerking tussen onderwijs en cultuur (Het rapport van Bamford gaf in 2007 aan dat er te weinig samenwerking was tussen onderwijs en cultuur. Is dit aan het veranderen?).
Pedro Cabrita Reis is de spilfiguur van het project. Er is een tentoonstelling "One after another, a few silent steps" in Museum M Leuven.

Pedro Cabrita Reis (°1956, Lissabon) is een van de toonaangevende Portugese kunstenaars van zijn generatie. Sinds de vroege jaren '90 focust hij op thema’s als huisvesting, woonruimte, constructie en territorium. Zijn inspiratie is het dagelijkse leven. Hij maakt dan ook gebruik van alledaagse gebruiksvoorwerpen zoals tafels, stoelen of deuren, die hij combineert met bijvoorbeeld neonlampen.

Vooral zijn schilderijen spreken mij aan. Het witte vlak valt mij op. Probeert hij net als Roger Raveel de afwezigheid weer te geven? 

Muzisch zijn is ...

Muzisch zijn is de gekte voelen

woelen en je daar goed bij voelen.

En dat gevoel willen overdragen,

er dorre zielen mee besproeien.

(vrije interpretatie op de woorden van Jacques Brel)

Detail uit mijn muzoschetsboek.

Beweging in beeld

Waarom een vis realistisch afbeelden als ik hem net zo goed in werkelijkheid kan bekijken? 

Ik wil niet de realiteit weergeven, maar alleen de flits van zijn geest.

Uitspraak van Brancusi

Uit 'Artishock' In beweging

Beweging als belangrijk thema in de kunstgeschiedenis!

Beweging in de materie, de bewegingsmogelijkheden benutten! Edgar Degas

Beweging als thema. Snelheid en beweging vorming het uitgangspunt. Umberto Boccioni

Kinetische kunst. Bewegende onderdelen in de beeldhouwkunst. Ready-made van Marcel Duchamp

Abstracte en theoretische interpretaties van het thema beweging en de vierde dimensie tijd door Paul Bury.

Toolbox van de creativiteit

Ik heb het tijdschrift 'Artishock' met veel interesse gelezen! Het tijdschrift sprak mij aan om het te lezen, want de titel van deze uitgave is 'In beweging'.
Zo staat er o.a. een artikel in over beweging in de muziek waarin ik mij helemaal kan vinden. De schrijver vertrekt vanuit de kritiek uit het rapport 'Kunst -en cultuureducatie in Vlaanderen' van Anne Bamford. Ze zegt dat de nadruk in het onderwijs te veel ligt op kennis en vaardigheden en te weinig op creativiteit. De basis van het lesgeven is het proces om tot een eigen eindproduct te komen. Daarbij heeft de schrijver over de toolbox van de creativiteit:

• exploratie
• experimenteren
• gezonde portie chaos
• buikgevoel
• meer autonomie van de leerling in een krachtige leeromgeving
• het lichaam als fundamentele bron van muzikaal inzicht.

Heel wat wervelende ideeën voor lessen muziek als echte doe-lessen vol speelplezier en experiment  in 'Klanksporen', een boek van Hans Van Regenmortel en Lieven Strobbe

Een rondedansje cultuurbeleid

Uit tijdschrift Artishock 'In beweging'
Een originele manier om de school te sensibiliseren voor cultuur!
In Heverlee gebruikten ze als aanknooppunt het filmpje 'Where the hell is Matt?' Matt Harding danst er met mensen uit allerlei culturen hetzelfde danje. Na een brainstorming kwam de werkgroep tot een ludieke actie 'Thomas danst!'. Thomas dook telkens onverwachts op in de school en ze filmden het optreden. Op  deze manier konden ze de leerlingen motiveren om een cultuurenquête in te vullen. Een start om cultuureducatie binnen te brengen op de school.

Spelen is de wereld muzisch benaderen

(Leerplan dramatisch spel, p. 7)

In dramatisch spel uiten en verwerken kinderen eigen ervaringen, gedragingen, gevoelens en ideeën in doe-alsof-situaties d.m.v. woord, gebaar, beeld en klank.

Muzische beweging in het onderwijs (3)

Al enkele maanden denk ik na over muzische vorming, muzocoach, leerlijnen en evaluatie, ... en dan kom ik deze site tegen: eureka! 
Van hieruit zal ik vertrekken om een leerlijn uit te bouwen voor de muzische vorming voor het lager onderwijs.

http://www.muzischevorming.be/index.htm

Deze site gaat over de muzische grondhouding voor de lerarenopleiding lager onderwijs: 

Centraal in de inhoud en het opzet van het project Muzische grondhouding voor de lerarenopleiding lager onderwijs staat het  uitgangspunt dat muzische vorming een belangrijke rol speelt in het ontwikkelingsproces van kinderen en de vaststelling dat de leerkracht in dit groeiproces een belangrijke functie heeft. Door de muzische grondhouding van de leerkracht verwerven kinderen elementaire kennis, inzichten en vaardigheden maar vooral ook attitudes om het muzische en kunstzinnige in de wereld te ontdekken en te exploreren. De kwaliteit van muzische vorming in het lager onderwijs is om die reden sterk gelieerd aan de muzische grondhouding van de leerkracht.

Ze stellen de competentiematrix voor als leerlijn muzische vorming: 
In de matrix zijn 9 competenties opgenomen die de eindcompetenties voor het domein muzische vorming aangeven. Ze zijn heel algemeen geformuleerd om het open karakter van muzische vorming te benadrukken. Door middel van deelcompetenties hebben we het doel van het leertraject muzische vorming verder geconcretiseerd